Het kabinet kiest voor vrijwillige beëindigingsregeling om veehouderijen te stimuleren de uitstoot van stikstof te verminderen. Uit het voorstel van de bijbehorende subsidieregeling wordt niet duidelijk wanneer de regeling succesvol is. Ook ontbreekt toelichting en uitleg waarom niet is gekozen voor minder belastende alternatieven zoals gerichte uitkoop van piekbelasters. Dat schrijft ATR in een advies aan de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN).

Context

Een van de manieren om de uitstoot van stikstof te verminderen, is het inkrimpen van de veestapel. Met het geven van subsidies, hoopt het kabinet veehouders over te halen (en deel van hun) bedrijf te beëindigen. Bij een subsidieregeling is vrijwilligheid het uitgangspunt. De regeling kent ook geen drempelwaarde, wat betekent dat het niet specifiek op zogeheten piekbelasters is gericht.

Beoogd effect

De noodzaak van het verminderen van de uitstoot van stikstof wordt goed onderbouwd, maar het kabinet maakt niet duidelijk wanneer de regeling een succes zou zijn. Zo blijft onduidelijk hoeveel bedrijven er zouden moeten stoppen. Om de proportionaliteit van de subsidieregeling te kunnen beoordelen, moet dit alsnog worden uitgewerkt.

Andere activiteiten

Een veehouder die zijn bedrijf vrijwillig beëindigt, mag een andere activiteit op zijn grond uitvoeren. Die activiteit mag maximaal 15% van de eerder toegestane hoeveelheid stikstof uitstoten. Als de vergunning wordt toegekend, worden er verder geen eisen aan die activiteit gesteld. Terwijl niet elke activiteit even goed is voor de natuur of omgeving. Er komt nu vaak bollenteelt, aardappelteelt of sierteelt, die weer nieuwe eigen milieuproblemen veroorzaken. De gevolgen van nieuwe activiteiten zouden in beeld gebracht moeten worden.

Minder belastend alternatief

Het kabinet maakt een politieke keuze van vrijwilligheid voor deelname aan de regeling. Het voorstel maakt niet duidelijk of en zo ja welke alternatieven zijn overwogen. Die alternatieven zijn er wel. Een alternatief is om door middel van nadeelcompensatie de ondernemingen die gelden als grootste piekbelasters te beëindigen. Een andere optie is om bedrijven gericht uit te kopen. Gerichte uitkoop van grote piekbelasters kan goedkoper zijn en gaat gepaard met minder administratieve lasten. Dit omdat er minder bedrijven betrokken hoeven te zijn.

De formele titel van de regeling luidt Regeling van de Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, houdende regels voor de verstrekking van subsidie voor het sluiten van veehouderijlocaties voor de reductie van ammoniakemissie.